İtalya’da AB dışı oturma izinleri 2025’te arttı

Istat’ın 22 Ekim’de yayımladığı yıllık rapora göre İtalya, 2025’te AB dışı ülke vatandaşlarına 426.956 ilk oturma izni verdi; bu, 2024’teki 290.119’a göre yüzde 47,2 artış demek. Kurum, Ukrayna savaşına bağlı gelişlerin olağanüstü yükselişe yol açtığı 2022 zirvesi dışında, toplamın 15 yılın en yükseği olduğunu bildirdi. Bunlar yıl içinde verilen yeni izinlerdir; İtalya’da yaşayan AB dışı ülke vatandaşlarının toplamı değildir.

Aile birleşimi en büyük gerekçeydi: 168.733 yeni izin, toplamın yüzde 39,5’i ve 2024’e göre yüzde 61,2 artış. Aile izinlerinin yaklaşık yüzde 48’i reşit olmayanlara verildi; Istat bu çocukların yüzde 23’ten fazlasının İtalya’da doğduğunu belirtti. Öğrenim izinleri yüzde 76 artarak 35.000’i aştı ve yeni izinlerin yüzde 8,3’ünü oluşturdu. Kurum artışı kısmen burslar, öğrenim ücreti muafiyetleri ve İngilizce derslerin genişlemesi gibi üniversitelerin uluslararası öğrenci çekme çabalarına bağladı.

Sığınma ve diğer koruma biçimleri için verilen izinler yüzde 30,5 artarak 135.831’e ulaştı. Bu idari izin sayıları sığınma başvurularıyla karıştırılmamalıdır. Eurostat’a dayanan ayrıntılı raporda ilk başvurular 2025’te 128.655 olarak veriliyor; 2024’teki 151.120’ye göre yüzde 14,9 düşüş. Bölgesel koruma komisyonları 2025’te ilk aşamadaki 104.560 dosyayı inceledi ve incelediklerinin yüzde 70’ini reddetti; karar sayısı, başvuru sayısından ayrı bir ölçüdür.

Çalışma izinleri yüzde 45,9 artarak 59.000’e yaklaştı; ancak tüm yeni izinlerin yüzde 13,8’ini oluşturdu ve 2025 için planlanan 165.000 kişilik çalışma amaçlı giriş kotasının oldukça altında kaldı. Istat bu izinlerin yüzde 83,2’sinin erkeklere verildiğini bildirdi. Kota, geçerli kurallar çerçevesindeki planlanan üst sınırdır; kontenjanın dolduğu veya her iznin doldurulmuş ayrı bir işe karşılık geldiği anlamına gelmez.

Ülke sıralamasında Fas 44.549 yeni izinle ilk sıradaydı; onu Bangladeş 39.807, Arnavutluk 31.777, Mısır 32.235 ve Hindistan 30.227 ile izledi. Lombardiya 98.128 izinle ulusal toplamın yüzde 23’ünü verdi; Emilia-Romagna 38.789 ve yüzde 9,1 ile onu izledi. Istat’ın öne çıkardığı bölgeler arasında yıllık en sert artışlar Lombardiya’da yüzde 61,6, Veneto’da yüzde 57,4 ve Campania’da yüzde 55,8 oldu.

Rapor, 31 Aralık 2025’te geçerli oturma izni bulunan AB dışı ülke vatandaşlarını 4.030.016 olarak saydı; bu, bir yıl öncesine göre yüzde 5,8 artış. Bu yıl sonu stoku, yıllık akış olan 426.956 yeni izinle ayrı okunmalıdır. Istat, 2025’te AB dışı ülke vatandaşlarının İtalyan vatandaşlığı kazanımlarının 178.000’i biraz aştığını bildirdi. Bu göstergeler tek bir nüfus toplamı değil, göçün ve hukuki statünün farklı aşamalarını anlatıyor.