Ofgem, Avrupa bağlantısından gaz ithalat kapasitesini koruyacak düzenlemeyi onayladı

Birleşik Krallık enerji düzenleyicisi Ofgem, 22 Ekim’de National Gas Transmission ile Belçika bağlantısını işleten Interconnector Limited arasındaki anlaşmaya onay verdi. Amaç, Büyük Britanya’ya Avrupa’dan gaz ithalat kapasitesinin daha fazla düşmesini önlemek.

Ofgem’e göre kıta Avrupası bağlantıları, gazın arz ve talep koşullarına bağlı olarak iki yönde akabildiği su altı boru hatlarıdır. Bu hatlar Büyük Britanya’ya yalnızca zaman zaman gaz ithal etse de yoğun talep ve sert kış koşullarında esneklik sağlayabiliyor.

Düzenleyici, mevcut ithalat kapasitesinin ticari teşviklerin azalması ve teknik kısıtlar nedeniyle son yıllarda gerilediğini bildirdi. Onaylanan anlaşma, planlanan yeni bir kapasite düşüşünü engellemeyi amaçlıyor.

Ofgem aynı gün, National Gas’ın bu düzenlemelerin maliyetini geri alabilmesini sağlayacak lisans değişiklikleri ve finansal araçlar için istişare açtı. İstişare 20 Kasım 2026’da sona erecek; düzenleyici nihai lisans kararını henüz vermedi.

Beklenen maliyet, beş yıl boyunca gaz kullanan hane başına ayda 10 peninin altında veya yılda yaklaşık 1,19 sterlin olarak açıklandı. Bu maliyet gaz kullanmayan müşterileri etkilemeyecek ve tüketim faturalarındaki gaz hizmetleri kaleminden tahsil edilecek.

Ofgem, tedbirin gaz satın almadığını ve gazın mevcut olacağını ya da borudan akacağını garanti etmediğini özellikle belirtti. Düzenleme, nadir arz şoku ve aşırı soğuk gibi stres koşullarında kullanılabilecek ithalat seçeneğini korumayı hedefliyor.

Politika, olağan akışlara ilişkin bir tahminden çok altyapı seçeneğini korumaya odaklanıyor. Boru hatları Britanya’yı Belçika ve Hollanda gaz piyasalarına bağlıyor; akış yönünün değişebilmesi, Avrupa’da gaz bulunması ve piyasa koşullarının uygun olması halinde ithalatı destekleyebiliyor. Açıklama, korunmak istenen kapasite düşüşünü sayısallaştırmıyor ve belirli bir boru hattı hacmi hedefi vermiyor.

Finansman önerisinin yalnızca gaz müşterilerinden, gaz Genel İletim Dışı Hizmetler bedeli üzerinden tahsil edilmesi öngörülüyor. Ofgem, beş yıl boyunca gaz müşterisi başına yıllık yaklaşık 1,19 sterlinlik etki hesaplıyor; açıklamada bu tutar ayda 10 peninin altında olarak da ifade ediliyor. Sadece elektrik kullanan haneler bu bedelin dışında kalacak. Düzenleyiciye göre ödeme, belirli bir gaz miktarı değil altyapıya erişim seçeneğini koruyacak.

Ofgem gerekçeyi, sistemin en büyük altyapı kaynağını kaybetmesi ve ağır koşullar altında talebi karşılayıp karşılayamayacağını değerlendiren yasal N-1 güvenlik standardına bağlıyor. Açıklamada verilen örnek, büyük bir gaz kaynağının kaybı ile aşırı soğuk yaşanma olasılığının yirmide bir olduğu durumu birleştiriyor. Bu, planlamada kullanılan bir dayanıklılık senaryosu; bu kış böyle bir olayın beklendiği anlamına gelmiyor.

Kararların sıralaması önemli: işletmeci anlaşması düzenleyici onayını aldı, fakat maliyetin geri kazanılma mekanizması hâlâ istişarede. Ofgem, anlaşmaya verilen onayın lisans değişikliği hakkında önceden karar anlamına gelmediğini söylüyor. Görüşler 20 Kasım 2026’ya kadar alınacak; ardından düzenleyici lisans değişikliğine ve önerilen finansman koşullarına karar verecek.