AHDB: Büyük Britanya’da süt arzındaki daralma üçüncü çeyrekte sürdü
AHDB, temmuz-eylül süt teslimatlarının yıllık gerilediğini bildirirken 2026/27 üretimini yüzde 2,2 düşük tahmin etti. Küresel arz, ürün fiyatları ve hane alımları farklı yönlerde hareket etti.
Olay / veri dönemi:
Yayın: · Güncelleme:

AHDB’nin 22 Ekim tarihli üçüncü çeyrek incelemesi, farklı takvimlerle yayımlanan süt piyasası göstergelerini bir araya getiriyor: aylık Büyük Britanya süt teslimatları, sezon üretim tahmini, en son yayımlanmış çiftlik kapısı fiyatı, ekim sözleşme duyuruları, toptan ürün fiyatları ve hane alımları. Arz verileri eylül ayına kadar uzanırken hane paneli 5 Eylül’de biten 12 haftayı kapsıyor; rapordaki son çiftlik kapısı ortalaması ağustosa ait. Bu göstergeler zincirin farklı noktalarını ve farklı referans dönemlerini anlatıyor.
Raporun temel piyasa özelliği, Büyük Britanya süt arzı düşerken AHDB’nin izlediği diğer seçili bölgelerde üretimin büyümesidir. Yerel süt sıkılığı bazı toptan ürünleri destekledi, ancak uluslararası arz ve stoklar fiyatların ne ölçüde yükseleceğini etkiledi. Tüketici alımları da üretimdeki düşüşü tek biçimde izlemedi: inek sütü ürünlerinin toplam hacmi hafif artarken peynir ve yoğurt kategorileri süt, tereyağı ve kremadaki gerilemeleri dengeledi.
Süt teslimatları ve süt yılı tahmini
AHDB’nin çeyreklik görünümü, yazın en yoğun sıcaklıklarının ardından arz düşüşünün sürdüğünü gösteriyor. Kurul, Büyük Britanya’daki süt teslimatlarının temmuzda geçen yıla göre yüzde 3,1, ağustosta yüzde 4,4 ve eylülde yüzde 2,3 azaldığını bildiriyor. Bu sıra, ağustostaki daha büyük gerilemeye kıyasla açığın eylülde daraldığını, ancak teslimatların 2025’in aynı ayının altında kaldığını ortaya koyuyor. Ocak-eylül takvim yılı ölçüsü yıllık yüzde 0,5 düşüşteydi; incelemenin kullandığı süt yılı ölçüsünde düşüş yüzde 2,5’ti. Bu göstergeler farklı dönemleri kapsadığından birleştirilmemeli.
AHDB’nin ekim tahmini, 2026/27 sezonunda Büyük Britanya süt üretimini 12,73 milyar litre olarak öngörüyor; bu, önceki süt yılından yüzde 2,2 daha az. Bu sezon tahminidir, kesinleşmiş üretim toplamı değildir. İnceleme, sürü sayısındaki yüzde 2’lik azalmayı, bazı bölgelerde düşük kaba yem stoklarını, yakıt, gübre, yem, saman ve işçilik maliyetlerindeki artışları ve yükselen mavi dil hastalığı riskini görünümün etkenleri arasında sayıyor. Eylül ayında tahıl arzının ve ot gelişimindeki toparlanmanın bazı bölgelerde kaba yem baskısını hafiflettiğini de belirtiyor. Kaynak, tahmin edilen düşüşün sayısal olarak ne kadarının tek tek etkenlerden kaynaklandığını göstermiyor.
Sürü verileri bu tahmine bağlam sağlıyor. AHDB’ye göre Büyük Britanya’daki sağmal inek sürüsü Temmuzda 1,57 milyon hayvandı; kurul bunu kaydedilmiş en düşük düzey ve Temmuz 2025’e göre yüzde 2,2 gerileme olarak tanımlıyor. Dört ila altı yaş grubu dışındaki bütün yaş gruplarında sayı azaldı. İki yaş altı dişi süt sığırlarının sayısındaki yüzde 2,2’lik düşüş, ileride sağmal sürüye katılabilecek hayvanların havuzu bakımından önem taşıyor. AHDB, etçi-sütçü melezlemesindeki artışla birlikte düve ikamesi bulunabilirliğinin sıkışabileceği ihtimalini daha önce gündeme getirmişti. Bu, çiftliklerde şimdiden ölçülmüş bir kıtlık değil, ileriye dönük bir kaygıdır.
Çiftlik maliyetleri, kaba yem ve hastalık riski
İnceleme, farklı kanallardan etkili olan çeşitli baskıları üretim görünümüyle ilişkilendiriyor. Yakıt, gübre, satın alınan yem, saman ve işçilik süt üretim maliyetini yükseltiyor. Kaba yem bulunabilirliği bölgelere göre değiştiğinden ulusal özet her çiftliğin durumunu anlatamaz. AHDB, bazı bölgelerdeki düşük stokların eylül tahılı ve ot gelişiminin yeniden hızlanmasıyla kısmen dengelendiğini söylüyor. Tahmin okunurken bu ayrım önemlidir: sezonun bir bölümünde koşullar iyileşebilir; ancak sürünün büyüklüğü, maliyetler veya hastalık riskleri kısıtlayıcı kaldığı için sezon toplamı yine de düşebilir.
AHDB’nin süt/yem fiyat oranı ağustosta kurulun daralma bölgesi diye adlandırdığı seviyeye indi ve süt fiyatları yükselince bir miktar toparlandı. Kurul bu iyileşmenin yem maliyetlerine ilişkin kaygıyı ortadan kaldırmadığını vurguluyor. Tahıl yetiştirilen bölgelerdeki kuru koşulları ve Rusya ile Ukrayna’dan tahıl ihracatındaki güçlükleri yem maliyetlerini artıran unsurlar olarak gösteriyor. Oran, süt gelirinin yem maliyetiyle ilişkisini gösterir ve üretim teşviklerini değerlendirmek için kullanılan bir sinyaldir; başka değişken ve sabit giderler de bulunduğundan çiftlik kârlılığının tamamını ölçmez.
Raporda mavi dil virüsü, ülke çapında yayıldığı belirtilen artan bir hastalık riski olarak yer alıyor. AHDB bunu üretim tahminini etkileyen faktörler arasında sayıyor, fakat 2026/27 düşüşüne yaptığı katkıyı ölçmüyor. Hastalık hayvan sağlığını ve üreme performansını etkileyebilir; kontrol önlemleri hareket ve işletme kararlarını da değiştirebilir. Bununla birlikte kaynak, gözlenen aylık teslimat düşüşlerinin tek başına mavi dilden kaynaklandığını söylemiyor. Sıcaklık için de aynı dikkat gerekir: AHDB temmuz-ağustos sıcaklarını ve eylülün ılık geçmesini tartışıyor, ancak üretimdeki değişim için tek nedenli bir tahmin vermiyor.
Küresel arz ve toptan emtia piyasaları
AHDB’nin karşılaştırmasında uluslararası arz, Birleşik Krallık göstergesinin ters yönünde hareket etti. Seçili bölgelerde küresel süt üretimi temmuzda günde ortalama 793,7 milyon litreye ulaştı; bu, bir yıl öncesinden 17,8 milyon litre veya yüzde 2,3 fazlaydı. İncelenen bölgeler arasında Birleşik Krallık istisnaydı. ABD’de yüzde 1,7, Yeni Zelanda’da yüzde 7,4, Avustralya’da yüzde 6,6 ve Arjantin’de yüzde 3,2 artış kaydedildi. AB teslimatları günde tahmini 404,3 milyon litreydi ve Temmuz 2025’in yüzde 2,6 üzerindeydi; incelemede yıllık artışa en büyük katkı Almanya’dan geldi.
Bu ayrışma, Büyük Britanya’daki arz azalmasının her süt ürününün fiyatını otomatik olarak yükseltmediğini anlamaya yardımcı oluyor. AHDB, küresel fazla arzın ve tereyağı ile diğer ürünlerin mevcut stoklarının piyasa hareketlerini sınırladığını belirtiyor. Eylülde krema ton başına 101 sterlin, tereyağı 90 sterlin artarak 3.540 sterline, hafif çedar 270 sterlin artarak 3.330 sterline çıktı; yağsız süt tozu da 260 sterlin yükselerek ortalama 2.730 sterlin oldu. Bunlar incelemede bildirilen ürün piyasası fiyatlarıdır; çiftlik kapısı süt fiyatı veya her işleyicinin kâr marjı değildir.
İnceleme, uluslararası ticarette süt yağları ile proteinler arasındaki ayrımı da anlatıyor. Global Dairy Trade açık artırmasında tereyağı yüzde 0,3, susuz süt yağı yüzde 1,1 gerilerken yağsız süt tozu yüzde 4,3 yükseldi. AHDB, yağsız süt tozunun tam yağlı süt tozundan daha değerli hale geldiğini belirtti. Bu hareketler işleyiciler için ürün karışımının neden önemli olduğunu açıklar: sütten ayrıştırılan bileşenlerin piyasaları farklı yönlerde değişebilir. Ancak ürün piyasası fiyatları, sözleşme şartları ve ürün akışları farklı olan münferit bir üreticiye ödenecek fiyatı tek başına belirlemez.
Çiftlik kapısı fiyatları ve sözleşme değişiklikleri
İncelemenin erişebildiği en son yayımlanmış ortalama çiftlik kapısı fiyatı ağustos içindi: litre başına 36,89 peni. Bu, temmuzdaki 35,47 peniden 1,4 peni veya yüzde 4 yüksekti. AHDB, ekim ayındaki duyuruların büyük ölçüde olumlu olduğunu söyledi. İnceleme tek bir Birleşik Krallık süt fiyatı sunmak yerine sözleşme türlerini ayırıyor. Aligned sıvı süt sözleşmelerinde fiyatlar çoğunlukla sabit kaldı: Waitrose litre başına 1,00 peni zam açıklarken Sainsbury’s fiyatı bir ay daha düşürdü; gerileme 0,06 peniydi.
AHDB’nin listesinde aligned olmayan sıvı süt sözleşmelerinde artışlar görüldü. Crediton Dairy litre başına 1,50 peni, Muller 0,50 peni, Payne’s Dairies 3,00 peni ve Pembrokeshire Creamery 0,69 peni zam açıkladı. Kurul, Pembrokeshire Creamery artışının üst üste ikinci aylık yükseliş olduğunu kaydediyor. Peynir sözleşmeleri de arttı; listelenen değişiklikler litre başına 1,00 ila 2,25 peni arasında değişti. En büyük açıklanan artış South Caernarfon Creameries’ten geldi; inceleme Belton Cheese, First Milk Manufacturing, Leprino Food, Lactalis, Barbers, Saputo ve Wensleydale Creamery’yi de sıralıyor.
AHDB’nin değerlendirmesinde imalat sözleşmeleri de benzer yönde değişti. UK Arla Farmers Manufacturing fiyatını üst üste altıncı ay artırdı; artış litre başına 0,89 peniydi. Pattemores Dairy Ingredients ile Meadow ise 2,00 peni zam açıkladı. Bu duyurular, yayımlanmış ağustos ortalamasının yanında yer alıyor; onun yerine geçmiyor. Tarihler ve sözleşme kategorileri farklıdır, çiftliğe özgü fiyatlar her tedarikçi anlaşmasının koşullarına bağlıdır. Birlikte okunduklarında, süt arzı daralırken farklı alıcıların bir dizi fiyat kararı aldığını gösterirler; her üreticinin aynı fiyatı veya zammı aldığı anlamına gelmez.
Hane alımları farklı bir talep tablosu sunuyor
5 Eylül’de biten 12 haftada AHDB’nin hane verileri, inek sütü ürünlerinin hacim olarak yıllık yüzde 0,6, harcama olarak yüzde 2 arttığını gösterdi. Ortalama ödenen fiyatlar yüzde 1,3 yükseldi. Peynir, yoğurt ve yoğurt içecekleri, süt, tereyağı ve kremadaki düşüşleri dengeleyen hacim artışını sağladı. Verilerin kaynağı Büyük Britanya toplamını kapsayan NIQ Homescan POD’dur. Bunlar belirtilen dönemde hanelerin kaydedilmiş satın alımlarını gösterir; restoran ve kurumsal yemekler gibi bütün kanallardaki toplam ulusal tüketimi ölçmez.
İnek sütünde hacim yüzde 0,3 azalırken harcama yüzde 1,6 yükseldi; ortalama fiyat yüzde 2 arttı. Yarım yağlı sütün hacmi yüzde 1,8, yağsız sütün hacmi yüzde 3,8 geriledi; tam yağlı süt yüzde 3 büyüdü. Bitkisel süt hacmi yüzde 0,1 azalarak genel olarak sabit kaldı, ancak ortalama fiyatların artmasıyla harcama yüzde 5,3 yükseldi. İnek peyniri hacmi yüzde 2,2 arttı; harcama yalnızca yüzde 0,2 yükselirken ortalama fiyat yüzde 2 düştü. Özel ve kıta Avrupası peynirleri, atıştırmalık peynirler ve diğer çeşitlerdeki büyüme; çedar, İngiliz bölgesel peynirleri, işlenmiş peynir ve mavi peynirdeki düşüşleri dengeledi.
Diğer kategorilerin de kendine özgü bir görünümü vardı. İnek yoğurdu, yoğurt içecekleri ve fromage frais hacmi yüzde 6,8, harcaması yüzde 9,4 arttı; ortalama fiyat yüzde 2,5 yükseldi. Sade, sağlıklı, yağsız ve probiyotikli yoğurt çeşitleri güçlü alt kategoriler arasındaydı. Tereyağı hacmi yüzde 2,4, harcaması yüzde 6,2 geriledi; blok tereyağı yüzde 5,5 büyüse de sürülebilir ürünlerdeki düşüş toplam kategoriyi aşağı çekti. Krema hacmi yüzde 0,1 azaldı; çift krema, çırpma kreması ve ekşi krema büyürken tek krema ile crème fraîche geriledi. Bulgular, süt talebinde tek yönlü bir artış ya da düşüş değil, ürünler arasında farklılaşma gösteriyor.
Veriler
AHDB süt piyasası göstergeleri
AHDB’nin üçüncü çeyrek incelemesindeki farklı kaynaklardan alınan göstergeleri ve dönemlerini özetler.
| Süt teslimatları, Temmuz 2026 | Yıllık değişim: −%3,1 |
| Süt teslimatları, Ağustos 2026 | Yıllık değişim: −%4,4 |
| Süt teslimatları, Eylül 2026 | Yıllık değişim: −%2,3 |
| 2026/27 üretim tahmini | 12,73 milyar litre; önceki süt yılından %2,2 düşük |
| Hane alımları, 12 hafta bitiş 5 Eylül | İnek sütü ürün hacmi yıllık +%0,6 |
Yöntem
Raporlanan değerler ve dönemler AHDB incelemesinden aktarılmıştır; hacim, fiyat ve tahmin göstergeleri birbirinden farklı ölçülerdir.
Güncelleme:
Konular ve yerler
Konu önerileri
- TarımÖneri
- Preserved editorial category/topic; broad candidate onlyahdb.org.uk ↗ahdb.org.uk ↗
Coğrafi referanslar
Yalnızca kaynakta bulunan coğrafi referanslar gösterilir. Harici haritayı açmak isteğe bağlıdır. İsteğe bağlı haber haritaları OpenStreetMap kullanır. Haritayı açtığınızda IP adresiniz ve site adresi harita sağlayıcısına iletilir; harita yüklenmeden konum verileri metin olarak okunabilir.
- Birleşik Krallık · Yer rolü: Kapsam · Yer türü: Ülke veya bölge · Konum kesinliği: BölgeselKanıt
- Explicit preserved editorial country/region; no city or national centroid inferredahdb.org.uk ↗ahdb.org.uk ↗